09 februari 2026
Nu presentator Jaap Jongbloed (70) op papier met pensioen is, heeft hij tijd om zijn passie voor sport en gezondheid te delen. Met podcasts, webinars en bijeenkomsten hoopt hij ouderen in beweging te krijgen. Kijk op www.jaapjongbloed.nl.
Een paar jaar geleden liep ik op een vrolijke middag over het Leidseplein. Voor mij wandelde een klein mensje. In een uitgelaten bui ben ik geneigd om aandoenlijke kinderen een aai over de bol te geven, soms ook onbekende. Ik had m’n arm al uitgestrekt toen ik me bedacht: toch wel een beetje eigenaardig gedrag misschien.
Toen ik het kleintje voorbijliep, zag ik dat dit een goede beslissing was geweest: in plaats van een kleuter passeerde ik een volwassen ‘klein mens’. Saved by the bell… Vroeger zouden we trouwens lilliputter hebben gezegd, nu spreken we de Amerikanen na en is de aanduiding ‘little people’. Zoals we voor allerlei gevoelige zaken aan het Engels de voorkeur geven. Om het effect van de woorden te verzachten? Als camouflage? Overgewicht is ook zo’n mijnenveld, waarbij het Engels als snuffelhond fungeert. Fat shaming, weight watchers, body positivity, comfort food. Mijn jongste dochter is daar erg scherp op, ‘een dik mens’ mag ik absoluut niet zeggen.
Ik snap het. Overgewicht is het enige probleem waar je voor op straat wordt uitgescholden én door je arts voor op de vingers wordt getikt. Het is het moderne morele falen. Je mag alles zijn - luid, chaotisch, realityster - maar wees vooral niet dik. Want dan ben je niet alleen ongezond, maar ook lui en ongedisciplineerd.
Maar toch: we weten allemaal dat overtollige kilo’s gezondheidsrisico’s met zich meebrengen: hart- en vaatziekten, diabetes en bij elke traptrede krakende knieën. En ja, body positivity klinkt prachtig, tot je beseft dat sommige lichamen letterlijk kreunen onder de druk van hun gewicht. Acceptatie is mooi. Ontkenning toch iets minder.
Bij een deel van de mensen met obesitas is hun overgewicht te wijten aan een genetische aanleg of een aandoening - hormonaal of neurologisch. Maar het valt niet te ontkennen: overgewicht komt ook heel vaak door de leefstijl. Zoals bij de Amerikaan met obesitas die bij de dokter kwam en zei “Doc, the problem is: it runs in my family.” Waarop de dokter reageerde met “No, the problem is: nobody runs in your family!”
Overgewicht, het is een beladen onderwerp in elke taal. Fat shaming, ofwel het belachelijk maken van iemand die overgewicht heeft, helpt niemand. Het maakt mensen niet dunner, alleen verdrietiger. Maar vaag doen over overgewicht staat weer actie in de weg. Misschien moeten we gewoon een middenweg vinden. En vooral: aardig zijn. Tegen dikke mensen, dunne mensen, grote mensen, kleine mensen. Soms misschien toch een aai over de bol. Maar dan figuurlijk. Laten we er vooral luchtig over blijven doen. Want stress, dat is pas echt dikmakend.
Direct naar
Lidmaatschap
Ledenservice
Advieslijn
Magazine
