Ervaringen van anderen in de liefde

Dossier Liefde
anbo-pcob-dossier-liefde-04-4800-3200
Hero background icon

Tekst: Marije Remmelink

Ervaringen van anderen in de liefde

In het ANBO-PCOB Liefdesonderzoek vroegen we 65-plussers naar hun kijk op en ervaring met de liefde.

Christel ANBO-PCOB
Christel Eijkelenboom (66) is 48 jaar samen met haar man

“Je hebt mensen die voor elkaar geboren lijken te zijn. Bij mijn man en mij is dat niet het geval. Wij hadden bijvoorbeeld een relatiedipje toen we zo’n vijftien jaar samen waren. Na een hectische periode zat ik niet lekker in mijn vel, en dat had weerslag op onze relatie. Toen er ruimte ontstond om even stil te staan, dacht ik: wacht even, waar en wie zijn we ook alweer? We runden de boel, maar leefden langs elkaar heen. Dankzij therapie ging ik me beter voelen en ging het tussen ons ook beter.

Wat ons ook heeft geholpen, was een weekend Marriage Encounter. Daar leerden we hoe we weer in verbinding met elkaar konden komen: beter met elkaar communiceren en meer quality time samen. Dat we in de kerk getrouwd zijn en daar de belofte kregen dat we mogen vragen om liefde als onze eigen liefde op is, heeft ons ook geholpen als het wat ‘waterig’ was geworden tussen ons. Ik zie onze relatie als een dubbele solo, een soort lemniscaat. We gunnen elkaar vrijheid en geven elkaar de ruimte, maar we moeten er wel op letten dat we elkaar steeds weer ontmoeten. En de momenten die we samen hebben, echt in verbinding, maken onze relatie zo fijn.”

Hans Bol ANBO-PCOB
Hans Bol (69) is 44 jaar samen met zijn vrouw

“Ze ging in haar blauwe overall als een tornado door de kantine van de lerarenopleiding en maakte een onuitwisbare indruk op mij. Een jaar later kwamen we bij elkaar in de klas, maar we hadden op dat moment beiden een relatie. Toen die relaties uitgingen, werd het al snel serieus tussen ons. Ze werd eerst mijn beste vriendin en toen mijn vrouw.

We doen heel veel samen: vakanties, sporten, concerten, de toneelvereniging, een avondje doorzakken en vooral heel veel kletsen. Maar we doen ook graag dingen voor onszelf. Wat onze relatie zo fijn maakt is communicatie, respect en elkaar verrassen. Dat zijn de geheime ingrediënten van onze relatie. We kopen graag cadeautjes voor elkaar of nemen de ander mee uit eten. Elkaar vertrouwen en elkaar vrij laten vinden we ook belangrijk. We hebben samen zoveel meegemaakt, van de ontspannen studententijd tot een periode dat we zorgen hadden om de zich opstapelende rekeningen. Maar wat er ook gebeurde, we konden er altijd voor elkaar zijn. Ik ben altijd dolgelukkig geweest met mijn vrouw.”

Joke ANBO-PCOB
Joke Holtrust (70) is sinds 1 jaar weduwe

“Ik kom uit een gereformeerd gezin, het woord lesbisch kenden we niet eens. Maar toen Marijtje en ik huisgenoten werden, werd ik stapelverliefd op haar. Ze was een mooie, zachtmoedige, aardige en intelligente vrouw. Ze viel bij mijn familie in de smaak, maar mijn moeder, die best dol op haar was, moest in eerste instantie niets weten van onze lesbische relatie. Ook aan trouwen en het opvangen van pleegkinderen moest ze wennen. ‘Wat ben je toch een gek mens’, zei ze als het daarover ging. Toch was mijn moeder altijd heel graag bij ons

Marijtje en ik waren heel verschillend, maar we deelden een antal passies: kinderen, reizen en fietsen. We waren complementair aan elkaar. Onvoorwaardelijk vertrouwen was de basis van onze relatie. Marijtje heeft dertig jaar multiple sclerose gehad en met name de laatste jaren waren zorgintensief. We zijn altijd met elkaar in gesprek gebleven, we voelden ons zó verbonden. Een jaar geleden is ze overleden. Ondanks de ellende van haar ziekte mis ik haar gezelschap en warmte, het samen ervaringen delen. Ik had haar lief en voelde me geliefd. Ik ben een rijk mens doordat ik zolang met mijn lievelingsmens heb geleefd.”

Annemiek dossier liefde anbo-pcob
Annemieke Kuipers (75) is sinds 13 jaar weduwe

“Hij was de krantenjongen en mijn broertje nam dat twee weken over. Ze bespraken hoe en wat in de huiskamer, waar ik ook zat. Ik was 15 en meteen verliefd. Hij had een prachtige mond en handen. En heerlijke krullen. Dertien jaar geleden overleed hij, na veertig jaar samen. We waren heel gelukkig met elkaar. Ik mis vooral het exclusief bij die ene man horen en de intimiteit. Wat volgens mij een belangrijk ingrediënt is voor een goed huwelijk? Oprecht nieuwsgierig blijven naar de ander. Waarom denk je zo, waarom doe je zo, waar komt dat vandaan? We hebben allebei in onze opvoeding niet geleerd dingen uit te spreken en verwachtingen duidelijk te maken. Dat moesten we leren. We werden er steeds beter in.

Hij was geen prater, maar de laatste weken van zijn leven hebben we echt álles besproken. We hebben samen alle rafels opgeruimd. Ons hele leven, de fouten en misverstanden. Uitgesproken hoe ontzettend wij van elkaar houden en dat als er een wonder en een volgend leven zou zijn, wij opnieuw ons leven samen zouden leven.”

Gerard Krebbers (85) heeft een lat-relatie

“We hadden een prachtige vriendschap. Maar ik werd opgeslokt door mijn werk en we raakten elkaar uit het oog. We leidden allebei ons eigen leven, ontmoetten nieuwe liefdes, trouwden en kregen kinderen. We waren gelukkig. Toch heb ik mij altijd afgevraagd hoe het met haar ging. Met mijn vrouw heb ik daar altijd goed over kunnen praten. Ik besloot haar op te zoeken. Die zoektocht heeft jaren geduurd. Toen ik haar eindelijk vond en we elkaar na vijftig jaar weer ontmoetten, hebben we de vriendschap weer opgepakt. Zij terughoudend, omdat ze destijds veel verdriet heeft gehad om hoe ik het had aangepakt.

Toen mijn vrouw overleed, ontwikkelde onze vriendschap zich tot een relatie. We wonen zo’n 150 kilometer bij elkaar vandaan en we zoeken elkaar regelmatig op. Dan gaan we samen fietsen of bezoeken een theater of museum. We zijn inmiddels oudjes, maar wij dragen de liefde naar elkaar en beleven de liefde volop. We sturen elkaar hartverwarmende liefdesbetuigingen in de vorm van tekst en muziek. In die jaren zonder elkaar hebben we allebei een fijn leven gehad, nu hebben we elkaar weer gevonden. Ik ben blij dat we dit nog mogen meemaken.”

Gerelateerde artikelen