Podcast-reeks over veiligheid en criminaliteit

Lees meer

'Hoe blijven we positief?'

Maart 2025
anbo-pcob-hoe-blijven-we-positief
Hero background icon

Tekst: Rianne van der Molen | Foto's: Mark Kohn, Janita Sassen en Robert van Hall

Wie naar het nieuws kijkt, ziet oorlogen, klimaatrampen en een groeiende polarisatie. Hoe kunnen we ondanks al die ellende toch positief blijven? Of heeft optimisme geen enkel nut? We vragen het aan een hoogleraar neuropsychologie, een theoloog en een filosoof.

hanneke-schaap-anbo-pcob

Hanneke Schaap

Psycholoog, theoloog en schrijfster

‘Alleen maar positief kijken, is eenzijdig, net zoals het gebrek aan optimisme dat is. In onze maatschappij is het gauw zwart-wit. We duwen anderen graag in hokjes, want dat is lekker overzichtelijk. Daar doen we mensen enorm mee tekort.

Zelf ben ik niet perfect, maar ook niet compleet fout. Zo wil ik ook naar de wereld kijken. Als iemand iets verschrikkelijks doet, is genuanceerd kijken lastig. Toch geloof ik dat we open moeten luisteren naar anderen en moeten zoeken naar verbinding, ook als onderdelen van die ander ons niet bevallen.

Mijn geloof speelt een grote rol in de manier waarop ik naar de wereld kijk. Het christelijke geloof is een verhaal van tekort, van lijden en een gebroken mensheid én van verlossing. God kan dingen ten goede keren of een andere richting in laten gaan. Zo hoop ik op Gods ingrijpen, ook in het hier en nu.

Het christelijk verhaal is eveneens een verhaal van uithouden, samen met God. Soms komen dingen niet goed. Ouder worden betekent vaak meer verlies en er zijn misschien fouten die je niet meer kunt herstellen. Ik denk dat het voor je geestelijke gezondheid goed is als je blijft kijken naar het goede en het ware, maar tegelijk het negatieve en het lijden actief een plek geeft.’

erik-scherder-anbo-pcob

Erik Schreder

Hoogleraar neuropsychologie en presentator

‘Je kunt als mens niet alle ellende uit de wereld helpen, op grote dingen heb je maar weinig grip. Houd het liever klein. Door bijvoorbeeld te focussen op de dag van vandaag. Zo kun je naar buiten kijken en concluderen: het is somber weer en de zon schijnt niet. Of je kunt denken: hé, het regent niet. Er zijn verschillende studies waaruit blijkt dat iedereen zichzelf kan trainen om positiever te kijken. Zo helpt het om dagelijks vijf dingen op te schrijven die fijn waren. Als je dat een tijdje doet, zul je merken dat je stemming positiever wordt.

Zelf kan ik nog weleens tobben, maar ik ben tegelijk een positief ingesteld mens. Wat mij helpt is dat ik altijd doelen heb. Er liggen altijd nieuwe plannen in het verschiet. Dat zou ik andere senioren ook willen aanraden. Van hele dagen niets doen, knapt niemand op. Kijk of je een perspectief kunt vinden, iets wat je nog wil bereiken. Een belangrijk onderdeel van hoop is doelen stellen. Wist je dat hoop zelfs een sterk beschermend effect heeft tegen hart- en vaatziekten? Het gaat dus niet enkel om je brein, maar om je hele lijf. Denk dus niet steeds aan wat niet meer kan, maar zoek naar wat nog wél lukt.’

marjan-slob-anbo-pcob

Marjan Slob

Filosoof en Denker des Vaderlands sinds 2023

‘Filosofie is een koele aangelegenheid. Het gaat nooit om wensdenken. Wij filosofen hebben een drijfveer om illusie en fantasie van de realiteit te onderscheiden. Ik wil mezelf dan ook niet troosten met sprookjes en vertellen dat het allemaal wel goed komt. Zo ben ik er zelf wel van doordrongen dat het er niet goed voor staat in de wereld. Soms als ik naar het nieuws kijk, kan ik overdonderd raken. Het gaat mis op zoveel fronten, zelfs de rechtsstaat staat onder druk. Wat gaat dat betekenen?

In deze tijd kan het een uitdaging zijn om nog vragen te voelen, te midden van al dat lijden. Niet vaak in mijn leven heb ik dat zo scherp gevoeld. Om daar niet in weg te zakken, helpt het me om te kijken naar het kleine.

Nog dagelijks ontmoet ik hele gewone, aardige mensen. In winkels stappen ze voor me opzij of houden de deur even open. Op straat krijg ik vaak een glimlach of een groet terug. Op al die momenten zie ik: de meeste mensen zijn helemaal zo slecht nog niet.

Het gaat niet enkel mis in de wereld, want er is nog steeds een sterke wil om aardig te zijn. Dus laat je niet van je sokken blazen door het nieuws, maar blijf ook de goedheid registreren en draag eraan bij, zoveel als je kunt.’

Leden die willen praten over de Grote vraag, kunnen dat doen door in te loggen op Trefpunt en te klikken op de knop Doe mee.

Gerelateerde artikelen