Het nieuwe Pensioenstelsel

Wat gaat 2026 ons brengen op pensioengebied?

In de periode van 2010 tot 2022 zijn veel pensioenen bij pensioenfondsen niet of nauwelijks verhoogd (geïndexeerd). Volgens de toen geldende wet- en regelgeving voor pensioenfondsen waren de dekkingsgraden daar te laag voor. Dit ondanks het feit dat in deze periode de pensioenvermogens bij de fondsen door de positieve beleggingsresultaten wel flink waren gestegen. Bij veel fondsen is daardoor een indexatieachterstand van de pensioenen ontstaan, soms tot wel 30%. Vooral gepensioneerden hebben hiervan last ondervonden. Met het pensioeninkomen kon immers steeds minder worden gekocht, want de prijzen van de boodschappen, wonen, zorg en energie stegen wel. Pas vanaf 2022 kwamen de dekkingsgraden bij veel pensioenfondsen weer op voldoende hoog niveau om de pensioenen te mogen verhogen.

De overgang naar het nieuwe pensioenstelsel moet er onder andere voor zorgen dat de pensioenen meer gaan meebewegen met de stand van de economie. Een positief resultaat op de beleggingen moet dan resulteren in een verhoging van het pensioen. Maar als een pensioenfonds eenmaal is overgegaan naar het nieuwe pensioenstelsel, dan is het niet meer mogelijk om de bestaande indexatieachterstand goed te maken.

Er zijn partijen in de markt die dit onrechtvaardig vinden en willen dat de opgelopen financiële schade wordt vergoed door de Staat of het pensioenfonds. Daartoe is er een aantal stichtingen opgericht die een juridisch proces zijn gestart. Bijvoorbeeld de stichtingen Pensioenclaim, PensioenVoldoen of SOBI-pensioenherstel. Tegen de betaling van een bepaald bedrag kan een ieder hierin deelnemen. Het doel is dan om een schadevergoeding te verkrijgen.

ANBO-PCOB is van mening dat deze stichtingen weinig tot geen kans maken bij de rechter. De pensioenfondsen hebben destijds gehandeld conform de wet- en regelgeving. Het bedrag dat iemand voor de deelname in zo’n stichting betaalt is dus mogelijk weggegooid geld. Maar het staat natuurlijk voor iedereen vrij om deel te nemen aan zo’n stichting, in de hoop en verwachting dat er een schadevergoeding mee verdiend kan worden.

De claimstichtingen

Drie kleinere pensioenfondsen gingen per 1 januari 2025 over naar het nieuwe stelsel (‘invaren’). Dat zijn personeelspensioenfonds van pensioenuitvoerder APG met 6500 leden, pensioenfonds Werk & (Re)integratie (PWRI) met 190.000 deelnemers en het beroepspensioenfonds Loodsen met 1400 leden. In het overzicht van DNB van 19 november 2024 worden alle andere pensioenfondsen genoemd. De pensioenverzekeraars gaan géén van allen ‘invaren’.

Er zijn nog acties in voorbereiding om de negatieve gevolgen van het overbrengen van de pensioenrechten in het nieuwe pensioenstelsel te compenseren.

De eerste claimorganisatie is Stichting Pensioenvoldoen.nl. Deze Stichting van Rob de Brouwer richt zich op twee verweven procedures. De ene procedure richt zich tegen de Staat der Nederlanden die op grond van de oude Pensioenwet ten onrechte indexatie beperkte. En een andere procedure tegen diezelfde Staat of tegen een pensioenfonds vanwege het verplichte invaren van bestaande rechten in een nieuw contract op basis van de nieuwe Wtp. Dit invaren heeft tot gevolg dat oude indexatierechten verloren gaan.

De tweede claimorganisatie is Stichting Pensioenherstel.nl die gelieerd is met de Stichting Onderzoek Bedrijfs Informatie SOBI (https://www.sobi.nl/). Hier heeft Pieter Lakeman het initiatief genomen voor de actie Pensioenherstel. Wanneer u in de periode 2008 – 2020 (of een deel van deze periode) gepensioneerd was, heeft u waarschijnlijk geen indexatie ontvangen en kunt u daardoor een schade hebben geleden die meer dan anderhalf jaar pensioeninkomen omvat. Wanneer u bij het ABP gepensioneerd bent of was en dit pensioenverlies wilt herstellen, kunt u met de Stichting SOBI pensioenherstel aan die actie meedoen. Ook nabestaanden en andere erfgenamen kunnen meedoen.

Ook de Stichting Pensioenbehoud onderzoekt de mogelijkheden om de schade van zijn begunstigers te beperken of te compenseren.

Ruim vijf miljoen Nederlanders van 24 pensioenfondsen zijn met ingang van 1 januari overgegaan (‘ingevaren’) naar het nieuwe pensioenstelsel. Daar zijn hele grote bedrijfstakpensioenfondsen bij zoals PFZW en PMT.  Hun pensioen zal stijgen met 5% en soms nog wel meer, volgens hun pensioenfondsen. Toch is er alle reden voor zorg, waarschuwt in de Telegraaf Martin van Rooijen, fractievoorzitter van 50PLUS in de Eerste Kamer, zie bijlage.

De pensioenfondsen verkopen de aangekondigde stijging van de pensioenen ten onrechte als een voordeel van het nieuwe stelsel. Die stijging is alleen mogelijk omdat de buffers, die voor stabiele pensioenen zorgden, grotendeels worden uitgekeerd. 

Koopkrachtverlies

De extra verhoging van de pensioenen bij de overgang naar het nieuwe stelsel is slechts een sigaar uit eigen doos, schrijft de 50PLUS-senator. Ze compenseert niet vijftien jaar van uitgestelde indexaties en koopkrachtverlies tot wel dertig procent en meer. Wie naar de enorme groei van het private spaargeld kijkt, ziet daarin dat het met het vertrouwen in de pensioenfondsen slecht is gesteld. Mensen sparen op grote schaal liever zelf bij, dan de uitkomsten af te wachten van het nieuwe pensioenstelsel, dat tot nu toe alleen door ‘deskundigen’ wordt omhelsd.

Maar over de gemiste indexatie of indexatieschade sinds 2007 wordt geen woord gezegd.

Het huidige pensioenstelsel is het beste van de wereld; waarom dat veranderen?

Op de website van het ABP vertelde hoogleraar Eduard Ponds (Tilburg University) op 12 december 2024, dat deelnemers straks een eigen pensioenpotje krijgen. Zo wordt het risico bij de mensen zélf neergelegd.
Als het goed gaat, kunnen de pensioenen worden verhoogd. Maar als het tegenzit (op de beurs), kunnen de pensioenen zelfs omláág gaan!

Dat zijn twee grote minpunten!
Toch wordt het invaren naar het nieuwe pensioensysteem doorgezet. Dit allemaal zonder de instemming van de deelnemers.

De nieuwe Wet toekomst pensioenen (Wtp) heeft veel onzekerheden

Wij raden aan om de informatie op de websites en in nieuwsbrieven van pensioenfondsen nauwgezet te volgen.

Het pensioen staat al twaalf jaar stil. Gepensioneerden én werkenden is nu een koopkrachtig pensioen beloofd. Maar in het wetsvoorstel voor het nieuwe stelsel is het allerminst zeker dat we zo’n koopkrachtig pensioen krijgen. Er zijn beslist aanpassingen nodig.

Hoe pensioenbeloften worden gebroken in Tweede Kamer

De grote voorvechter voor behoud van een goede pensioenregeling is Agnes Joseph, lid van de Tweede Kamer, aanvankelijk namens NSC en vanaf 30 juli 2025 namens de BoerBurger Beweging (BBB).

Zij schreef op 21 november 2024 tijdens het pensioendebat in de Tweede Kamer geschiedenis met de volgende uitspraken:

“Met de dag snap ik beter hoe Pieter Omtzigt zich gevoeld moet hebben bij zijn onvermoeibare strijd om de toeslagenaffaire boven tafel te krijgen. (…) Het lijkt soms wel alsof beleidsmakers het niet willen zien, het niet willen horen en ook niet willen luisteren, terwijl de bestaanszekerheid van miljoenen mensen hier op het spel staat.
Voor mij kwam de eerste grote schok tijdens de onderhandelingen toen ik hoorde, dat pensioenfondsen 25 miljard aan investeringen hadden aangeboden met als eis dat de politiek de pensioenwet niet zou aanpassen.

Lees verder op nieuwsbrieven SPB

Stichting Pensioenbehoud

Stichting Pensioenbehoud vraagt de politieke partijen namens u als begunstigers om rekening te houden bij het wijzigingen van de Pensioenwet met het behoud van de onvoorwaardelijk verworven pensioenrechten. 

Als u dit werk wilt steunen, kunt begunstiger worden.
Meer informatie kunt u vinden op de website van Stichting Pensioenbehoud.

In enkele nieuwsbrieven van de Stichting Pensioenbehoud wordt de noodzaak om verbeteringen aan de brengen beargumenteerd.

Zie ook de ANBO-PCOB website voor aanvullende pensioenfeiten.